Trích dẫn hay về cảm xúc

 "Cảm xúc là thứ bạn có, không phải là cái bạn là" - Shannon L. Alder

Bạn là khả năng nhận biết, cảm xúc rồi sẽ qua đi

Thuvienxuan 

[Sách hay] “Suy tưởng” (Meditations) của Marcus Aurelius

Nội dung trong cuốn Meditations chính là đề cập về tư tưởng, lối sống của người khắc kỷ (tất nhiên không phải toàn bộ).

"Suy tưởng" là một tác phẩm hơi khô khan, khó đọc và có phần lặp đi lặp lại nhằm nhấn mạnh các tư tưởng khắc kỷ về việc đối xử với các sự viện mình làm chủ hoặc không làm chủ, về sự sắp đặt của Thượng Đế, về Logos (có thể hiểu là Đạo) cũng như những lời khuyên để có một cuộc sống bình an, tránh những sân si không cần thiết. Bên cạnh đó, nghĩa vụ với cộng động như là một phần tính cách của người Khắc Kỷ cũng được đề cập nhiều.

Ở thế kỷ 17 này, từ “meditation” trong tiếng Anh và tiếng Latin đều được hiểu là “suy ngẫm” (đúng như tên sách tiếng Việt do Tiết Hùng Thái dịch). Nhưng sâu xa hơn, có lẽ khái niệm “meditatio”(tiếng Latin) có liên quan đến phương thức thực hành trong Sufi hoặc trong Kabbahlah, và thường được hiểu như “thiền định”. Khi đọc bản dịch “Suy tưởng” của Tiết Hùng Thái và đối chiếu với bản dịch tiếng Anh mà dịch giả chọn (bản của Gregory Hays), và một bản dịch tiếng Anh khác của một chuyên gia tiếng Latin là Georgre Long, tôi cho rằng từ “Meditations” ở đây nên được hiểu là các suy ngẫm trong lúc ông thực hành các biện pháp tĩnh tâm chứ không phải đơn giản là các chuỗi lập luận triết học.

Ngay đầu quyển 2, Marcus Aurelius Antonnius đã có các mô tả về cách ông quan sát hơi thở và cơ thể, rất giống với thiền định trong văn hóa Ấn Độ và Á Đông. Điều này được thể hiện chính xác trong bản dịch của Georgre Long trong thế kỷ 19, trong khi ấy bản dịch của Gregory Hays lại không cho ta thấy yếu tố “thiền định” ấy.

Hãy bắt đầu buổi sáng bằng việc nói với bản thân bạn rằng: Tôi sẽ đối mặt với những kẻ lắm điều, vô ơn, kiêu căng, dối trá, ghen tị, cáu kỉnh. Tất cả những điều này xảy ra đối với họ bởi lý do họ thiếu hiểu biết về thiện và ác. Nhưng tôi, một kẻ đã nhận thức được bản chất của cái thiện, tức là cái đẹp, và cái ác tức là cái xấu, và bản chất của kẻ làm điều sai trái, rằng điều đó có họ hàng với tôi, không chỉ chung dòng máu hay hạt giống, mà nó tham gia vào chính cái trí tuệ và một phần thần thánh giống với của tôi, tôi sẽ không thể bị làm tổn thương bởi bất kỳ ai trong số họ, bởi không một ai có thể áp đặt lên tôi cái gì là xấu, và tôi cũng sẽ không bị tức giận với mọi kẻ thân thích, hay ghét bỏ họ, bởi chúng ta được tạo ra để hợp tác, giống như hai bàn chân, hai bàn tay, giống như mi mắt, giống với hàm răng trên và hàm răng dưới. Hành động chống lại người khác là đi ngược lại với bản chất của tự nhiên; và việc bị phật ý và bỏ đi chính là hành động chống lại nhau.

Dù sao, bạn cũng là thịt, hơi thở và phần nhận thức. Quăng sách của bạn đi; không làm phân tâm bản thân nữa: điều đó không được phép; nhưng cứ như thể bạn đang chết, không mang tới phần thịt; nó là máu và xương và một mạng lưới, một mạng lưới dây thần kinh, tĩnh mạch và động mạch. Đến lượt hơi thở, không hiểu nó là thứ gì, không khí, nhưng không bao giờ giống nhau, mà mỗi thời điểm lại được đẩy ra và hút vào. Đến phần thứ ba là phần nhận thức.

Sau đây, tôi xin chia sẻ với các bạn một số đoạn nhỏ mà hay trong cuốn “Meditations” .

“Nếu con chó từ chối chạy theo chiếc xe ngựa thì nó sẽ bị xe ngựa lội đi, tuy nhiên nó có quyền lựa chọn: chạy, hay bị lôi đi. Cũng giống như thế, con người chịu trách nhiệm về những lựa chọn và hành động của mình, cho dù những lựa chọn và hành động ấy đã được logos định trước và tạo thành một bộ phận kế hoạch của nó. Ngay cả những hành động có vẻ như-và thật sự-vô đạo đức hoặc bất công cũng thúc đẩy thiết kế tổng thể, được hiểu một cách tổng quát như hài hòa và tốt đẹp”

“Nếu anh muốn tìm tĩnh lặng, hãy hành động ít đi. Hay (chính xác hơn): chỉ làm những gì thiết yếu, những gì logos và xã hội đòi hỏi , và theo cách cần thiết. Điều này mang lại sự thỏa mãn kép: làm ít đi, nhưng tốt hơn.

Bởi vì phần lớn những gì chúng ta chúng ta nói và làm là không thiết yếu. Nếu anh có thể hạn chế nó, anh sẽ có nhiều thời gian hơn, và nhiều tĩnh lặng hơn. Ở mỗi khoảnh khắc, hãy tự hỏi `cái này có cần thiết không?`”

(Quyển 4.24)

“Anh có thể sống một đời sống vô lo miễn là anh có thể lớn lên, suy nghĩ và hành động một cách hệ thống.

Có hai đặc tính chung giữa thần và người và các loài có lí trí.

i. Không để người khác kiềm chế anh.

ii. Đưa lòng tốt vào nghĩ và làm điều đúng, và hạn chế đưa dục vọng của anh vào đó.”

(Quyển 5.34)

“Cấm người ta muốn những thứ người ta coi là tốt cho họ thì thật độc ác. Nhưng đó chính là những gì anh sẽ không để họ làm khi anh nổi giận với hành vi sai quấy của họ. Họ đang háo hức tới những gì họ cho là tốt cho họ.

Nhưng những cái ấy không tốt cho họ.

Vậy thì nói cho họ biết. Chứng minh cho họ thấy. Thay vì chính anh nổi nóng.”

         (Quyển 6.27)

“Có người khinh thường tôi.

Đó là vấn đề của họ.

Vấn đề của tôi là: không nói hay làm cái gì đáng bị coi thường.

Có người ghét tôi. Đó là vấn đề của họ.

Vấn đề của tôi là: kiên nhẫn và vui vẻ với tất cả mọi người, kể cả họ. Sẵn sàng chỉ cho họ thấy sai lầm của họ. Không hằn học hoặc tỏ ra thiếu kiềm chế, mà một cách thành thật và ngay thẳng”

(Quyển 11.13)

“Luôn nhớ rằng mọi vật tồn tại là đã xác xơ ở các rìa mép, và đang chuyển hóa, đang bị vỡ ra từng mảnh và thối rữa. Hay mọi vật sinh ra để chết.”

“Để ý xem mọi vật trôi qua và biến mất nhanh như thế nào – những gì mới lúc này đây đã qua đi. Cuộc sống trôi qua chúng ta như một dòng sông, cái ‘là gì’ nằm trong dòng chảy miên viễn, cái ‘tại sao’ có hàng ngàn biến thể. Không cái gì ổn định, ngay cả cái đang ở đây lúc này. Cái vô cùng của quá khứ và tương lai há hoác trước mắt chúng ta, một kẽ nứt sâu không đáy.”

“Và tại sao chúng ta lại cảm thấy giận dữ đối với thế giới? Cứ làm như nó nhận biết được ấy!”

“Anh đã hiến tặng, đã giúp đỡ, và người ta đã nhận. Thế nhưng, giống như một thằng ngu, anh vẫn còn muốn đòi hỏi hơn nữa, muốn được đền bù bằng cái tiếng thơm của Nhà Từ Thiện. Tại sao?”

“Dù tôi là cái gì, thì cũng là xác thịt với một linh hồn và một trí thông minh bé nhỏ. Ném sách vở đi; đừng để anh bị quẫn trí nữa. Điều ấy không được phép. Trái lại, như thể ngay lúc này đây anh đang hấp hối, khinh thường xác thịt của anh. Một đống hỗn độn nào máu, những mẩu xương, một búi nhằng nhịt dây thần kinh, tĩnh mạch, động mạch. Xem xét linh hồn là cái gì: không khí, và không bao giờ là cùng thứ không khí ấy, nhưng mỗi khoảnh khắc cứ nôn ra rồi lại nuốt vào. Cuối cùng: trí thông minh. Hãy nghĩ về nó theo cách này: Bạn là một ông già. Không cho phép trí óc bạn làm nô lệ, để nhảy giật lên vì những thôi động ích kỷ, để đá trả số phận và hiện tại, và để ngờ vực tương lai.”

Thuvienxuan 

Sự bí ẩn

Tại gốc rễ của mọi truyền thống tâm linh, chúng ta tìm thấy những điều huyền bí: những người đàn ông và phụ nữ yêu Mầu nhiệm. Họ bước vào sự khôn ngoan thiết yếu được người sáng lập biết đến và tiết lộ về bất kỳ con đường nào họ bước đi. Tại gốc cây ở đây, sau một cuộc hành trình dài, họ đối mặt với điều chưa biết. Và khi nhìn vào kỳ quan rộng lớn không thể gọi tên, họ cúi đầu trong sự sợ hãi và đầu hàng, hạ mình và nâng cao bởi một Bí ẩn quá kinh ngạc đến mức thậm chí không thể tưởng tượng được.

Thuvienxuan theo A.M

Sự vui vẻ

Nếu chúng ta dành thời gian hàng ngày để đi vào sự tĩnh lặng, thì một con đường dẫn đến sự vĩnh cửu sẽ được rèn giũa. Chúng ta gắn bó với một cảm giác thân quen, thậm chí là tình bạn và tình bạn thân thiết với những thứ không thể gọi tên. Một bản chất, một nguồn sức mạnh và sự sáng tạo, bắt đầu thấm vào con người chúng ta, mang lại cảm giác có mục đích và sự thư thái trong tất cả những gì chúng ta làm. Sự im lặng là nguồn gốc của tất cả những gì có. Từ im lặng phát ra âm thanh.

Từ bóng tối đến ánh sáng.

Từ sự tĩnh lặng đến chuyển động.

Từ hư vô, mọi thứ.

Thuvienxuan theo A.M

Đồng hồ bên trong của sự thông thái

Người thầy vĩ đại nhất là sự kết nối tâm hồn của chính chúng ta với Nguồn cội. Để tiếp cận sự thông thái, phải loại bỏ những méo mó bên trong bản chất con người của chúng ta: những niềm tin không phục vụ, những ràng buộc tình cảm làm vẩn đục. Chúng ta đến trong thời điểm hiện tại mà không có chương trình nghị sự của riêng chúng ta. Ở đây trong hiện tại vĩnh cửu, một đài phun nước bắt đầu mọc lên từ bên trong. Nó là nguồn nước bên trong của trí tuệ, là nguồn gốc thiết yếu của sự ghi nhớ.

Thuvienxuan theo A.M

Thiền

 

Ảnh: Vox

Khi giông tố đang hoành hành và sóng biển xôn xao, khôn ngoan là nên lặn sâu xuống nơi nước lặng. Nếu chúng ta vẫn ở trên bề mặt, chúng ta sẽ bị lật tẩy. Nhưng nếu, giống như con cá voi, chúng ta rút lui về nơi sâu thẳm yên tĩnh của Bản thể riêng của chúng ta, ngôi nhà thực sự của chúng ta, chúng ta sẽ tìm thấy sự nghỉ ngơi và bình yên ở đó. Sau khi được làm mới, chúng ta có thể khởi động lại. Đây là giá trị của thiền định. Chúng ta có thể vượt qua bất kỳ cơn bão nào một cách dễ dàng hơn nếu chúng ta cho phép mình rút lui khi cần thiết vào vùng sâu rộng lớn tĩnh lặng bên trong.

Thuvienxuan theo A.M

Ý chí của tạo hóa

Một khi cơ thể được ổn định, tâm hồn sẽ trở nên năng động hơn. Chúng ta bước vào sự tĩnh lặng của trái tim. Một vũ trụ của lòng trắc ẩn và sự thật mở ra. Ý chí cá nhân của chúng ta trở thành ý chí của Thiên đàng. Tất cả các hành động của chúng ta trên thế giới, cho dù lớn hay dường như không đáng kể, đều tạo ra từ Nguồn này. Chúng ta được thiết kế để trở thành một ống dẫn mà qua đó bản chất của Tình yêu và Sự thật chảy từ Bên ngoài và ban phước lành của nó vào Sự sáng tạo.

Thuvienxuan (theo A.M)

Hữu hạn và vô hạn

Khi chiêm ngưỡng bản chất của một ngọn núi, chúng ta có thể nhìn thấy biểu hiện bên ngoài của cốt lõi bên trong của chính mình: tĩnh lặng, kiên nhẫn, mạnh mẽ và cổ kính.

Chúng ta phải chìm chân vào đất, cảm nhận sự vững chắc của tảng đá mà chúng ta đang đứng. Tâm trí của chúng ta có thể nhảy múa theo gió của Thiên đường, nhưng cơ thể của chúng ta phải được đặt sâu trong nền tảng vật chất mà nó được tạo ra. Bằng cách này, chúng ta nắm giữ nghịch lý của việc đồng thời là vô hạn và hữu hạn, và chúng ta có thể trải nghiệm đầy đủ bộ phim truyền hình lớn mà chúng ta đang trải qua.

Thuvienxuan (theo A.M)

Chuyển động của cuộc sống

Tiếng nước chảy hay tiếng gió rít làm dịu đi vì chúng kết nối chúng ta một cách mạnh mẽ với sự chuyển động không bao giờ ngừng nghỉ của cuộc sống. Có một dòng điện, một làn sóng sáng tạo duy trì vạn vật. Đây là dòng chảy mà từ đó mọi biểu hiện phát sinh, chỉ để khởi hành một lần nữa. Đó là dòng sáng tạo thay đổi của vũ trụ trong khởi nguyên không thay đổi của Bản chất vĩnh cửu.

Thuvienxuan (theo A.M)